CYGANIE, nazwa własna Roma, lud częściowo osiadły, częściowo koczowniczy, zamieszkujący całą Europę (gł. skupiska: Rumunia, Węgry, Słowacja), Azję, Amerykę Pn. i Pd., Australię; liczebność w zależności od źródła 2÷5 mln; mówią wieloma dialektami, z których składa się język cygański; Cyganie nie mają własnej religii, przyjmują religię dominującą w kraju ich pobytu; żyją w izolacji kulturowej i społ., podporządkowując się własnym prawom i tradycji. Pierwotną ojczyzną Cygan były Indie. W VIII÷X w. wyruszyli poza Płw. Indyjski.

Cyganie-Romowie pochodzą z terenów Indii. Wcześniej dominował pogląd o ich egipskim pochodzeniu, popularne były też podania o genezie dotyczącej biblijnych plemion, mieszkańców Atlantydy, zbiorowości zamieszkujących Afrykę, Celtów, a nawet sugerujące, iż są oni zbieraniną wyjętych spod prawa wyrzutków społeczeństwa, którzy dla celów przestępczych stworzyli swój własny żargon. 

Artykuł ten ma jedynie przypomnieć najważniejsze wydarzenia z historii najnowszej dziejów romskich w naszym kraju. Stanowi opis sytuacji w jakiej znaleźli się Romowie w PRL-u, a także opowiada o wydarzeniach okresu transformacji, których bohaterami byli członkowie tej społeczności. Praca pozbawiona jest ocen i ma na celu przybliżenie pewnych wydarzeń, pozostawiając miejsce na refleksję nad nimi czytelnikowi.