Kapitał Ludzki
POLSKA Gazeta Wrocławska
Kapitał Ludzki
Projekt "Romano drom pe fedyr dzipen - projekt na rzecz integracji społecznej i aktywizacji zawodowej społeczności romskich w Wałbrzychu, Kłodzku i Wrocławiu" współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego".
O projekcie
Celem projektu „Romano drom pe fedyr dzipen" było wsparcie członków 169 rodzin romskich zamieszkujących Wałbrzych, Kłodzko i Wrocław. Projekt realizowano w różnorodnych formach, m.in. poprzez:
- podniesienie kwalifikacji zawodowych oraz poziomu wiedzy i umiejętności dorosłych Romów,
-obniżenie poziomu analfabetyzmu wśród społeczności romskich,
- zapobieganie przerywaniu obowiązku szkolnego przez młodzież i dzieci w wieku szkolnym,
-zapewnienie dzieciom romskim lepszego startu w edukację szkolną,
- integrację społeczności romskiej z otoczeniem przy jednoczesnym wspieraniu specyfiki kulturowej i tożsamości Romów.
Na szczególną uwagę zasługuje fakt, iż współtwórcami i realizatorami naszego projektu są w znacznej mierze Romowie. Od momentu powstania idei całego przedsięwzięcia aż do teraz nad projektem wspólnie pracuje zespół złożony także z Romów. Sam pomysł zrodził się już w takim mieszanym zespole. Autorkami projektu są dwie, zaprzyjaźnione obecnie wałbrzyszanki - Izabela Rakoczy i Sylwia Maron, która jest Romką z pochodzenia. Ich pomysły uzupełnione zostały przez Roberta Bladycza, Roma zamieszkującego w Kamiennej Górze, prezesa zarządu Stowarzyszenia Asystentów Romskich. W tworzeniu założeń projektu brały udział także inne osoby zarówno ze środowiska romskiego, jak i większościowego, znające specyfikę kultury romskiej, m.in. Beata Kijewska i Grażyna Łyzuń. Założenia te były następnie weryfikowane w czasie spotkań z członkami społeczności romskich w poszczególnych miastach objętych projektem oraz rozmów z liderami tych grup. Wydaje się, że dzięki tej współpracy udało się w przypadku większości zaplanowanych działań trafić w realne potrzeby odbiorców. Obecnie personel projektu w znacznej części stanowią osoby pochodzenia romskiego. Celem projektu jest nie tylko integracja Romów ze społecznością większościową, ale także wspieranie bardzo barwnej i ciekawej kultury i tożsamości tej grupy mniejszościowej. Nowatorskie rozwiązanie w projekcie to kompleksowa diagnoza rodziny romskiej uwzględniająca różnica kulturowe. Na bazie przeprowadzonej diagnozy proponowano i realizowano różne formy pomocy. Założono objęcie opieką całych rodzin, zarówno rodziców, jak i dzieci, dzięki czemu udzielaliśmy wsparcia na każdym poziomie wiekowym.
Rodzaje wsparcia
Działania realizowane w projekcie kierowane były do trzech grup: -osób dorosłych, -dzieci i młodzieży w wieku szkolnym, - dzieci w wieku 3-5 lat. Dorośli Romowie w trakcie realizacji projektu korzystali z bezpłatnych kursów zawodowych (np, kurs operatorów wózków widłowych), kursów podnoszących kwalifikacje (np. kurs małej gastronomii, stylizacji paznokci, wizażu) oraz kursów prawa jazdy. Okazali się oni bardzo pilną i zdyscyplinowana grupą uczniów. Mieli także możliwość uczestnictwa w kursach obsługi komputera oraz kursach j. angielskiego. W ramach projektu proponowaliśmy także naukę pisania i czytania dla osób dorosłych. Dzieci i młodzież szkolną objęto kompleksową diagnozą, która zapewniała odpowiedni dobór wsparcia. Składały się na nią badania psychologiczne, pedagogiczne, logopedyczne oraz diagnoza środowiskowa. Uzyskane dane opracowano w postaci Indywidualnych Planów Edukacyjnych. Na podstawie diagnozy zakwalifikowani uczniowie brali udział w zajęciach wyrównawczych z zakresu j. polskiego, angielskiego i matematyki. Zajęcia te prowadzone były w mało licznych grupach, co wpłynęło na znaczne zwiększenie ich efektywności. Cieszyły się one dużym powodzeniem - zwykle była na nich stuprocentowa frekwencja. Dzieci przejawiające szczególne trudności edukacyjne objęte zostały terapią pedagogiczną, także w formie zajęć indywidualnych. Szkoły, w których prowadzona była terapia, otrzymały wyposażenie w postaci sprzętu komputerowego, programów komputerowych do terapii oraz materiałów dydaktycznych. Zupełną nowością dla dzieci i dorosłych była terapia biofeedback. Jest to nowoczesna metoda treningu pracy mózgu. Została ona opracowana i przetestowana przez naukowców z NASA. Jest z powodzeniem stosowana w USA i w Europie. Metoda ta pozwala zwiększyć szybkość i kreatywność myślenia oraz pamięć o 25-30%, poprawia nastrój i samoocenę, polepsza sen. Terapię biofeedback uzupełniono badaniami EEG, z wynikami których zapoznano rodziców dzieci. Terapia biofeedback przypomina grę na komputerze, z tą różnicą, że zamiast joystickiem uczestnicy grają.....własnym mózgiem. Biofeedback stanowi swoiste sprzężenie zwrotne, gdzie gracz otrzymuje punkty za optymalizację pracy swojego mózgu. Wśród grupy dziecięco-młodzieżowej ogromnym zainteresowaniem cieszyły się zajęcia z płetwonurkowania w Wałbrzychu, prowadzone przez wybitną specjalistkę w tej dziedzinie, panią Joannę Larę, która swoją pasją potrafiła wręcz „zarażać" uczestników. We Wrocławiu młodzież z upodobaniem oddawała się hokejowi na trawie, który z wielkim powodzeniem prowadził pan Józef Mastej. W Kłodzku młodzież uczestniczyła w zajęciach ogólnorozwojowych prowadzonych przez pana Henryka Derona. W ramach projektu powstały także trzy dziecięco-młodzieżowe zespoły romskie. W czasie zajęć dzieci uczyły się śpiewu i tańca romskiego. Wspaniałe efekty tych zajęć można było oglądać w dniu 17.12.2009 w Teatrze Zdojowym w Szczawnie-Zdroju, gdzie odbył się I Romski Festiwal Zespołów Dziecięcych i Młodzieżowych. Wzięły w nim udział zespoły z Kłodzka, Wrocławia i Wałbrzycha oraz gościnnie zespół z Kamiennej Góry, a także dzieci z punktów przedszkolnych powstałych w ramach projektu. Najmłodsi uczestnicy to trzyletnie dzieci poruszające się z gracją, o której zwykły śmiertelnik może tylko pomarzyć. Wrocławskie przedszkolaki nawet zagrały na fletach pastorałkę. Także tańcząca i śpiewająca romska młodzież wydawała się w swoim żywiole. Wszyscy uczestnicy przyodziani byli w bajecznie kolorowe stroje co było dopełnieniem tego barwnego widowiska. Występujące zespoły otrzymały w nagrodę gitary, słodkości, a przedszkolaczki drobne sprzęty muzyczne. Wszystkie dzieci obecne na festiwalu zostały obdarowane atrakcyjnymi paczkami świątecznymi. Rytmy muzyki romskiej unosiły publiczność z miejsc i porywały do tańca. W ramach zadań w projekcie w każdym mieście powstały także koła turystyczne. W ramach tych zajęć w grudniu młodzież romska miała okazję zwiedzać naszą stolicę, gdzie zobaczyła m.in. Pałac Nauki i Kultury. Duże wrażenie wywarło na uczestnikach bogactwo Zamku Królewskiego oraz Muzeum Powstania Warszawskiego. Młodzi Romowie z Kłodzka mogli natomiast podziwiać m.in. Jaskinię Niedźwiedzią w Kletnie. W czasie zajęć kół turystycznych dzieci i młodzież romska poznawały także swoje najbliższe otoczenie. Dzieci w wieku od 3 do 5 lat korzystały z zajęć w powstałych punktach przedszkolnych, pod opieką wykwalifikowanych nauczycieli i asystentów romskich, a także psychologów, pedagogów i logopedów. Punkty przedszkolne zostały wyposażone w meble, sprzęt RTV, materiały dydaktyczne i papiernicze, zabawki. Codziennie w czasie zajęć przedszkolaki otrzymywały drugie śniadania. Dzieci mieszkające w większej odległości, korzystały z bezpłatnego dowozu do przedszkola. Zajęcia w przedszkolach prowadzone są nadal. Program realizowany w punkcie przedszkolnym został wzbogacony o pracę „Metodą Dobrego Startu" prof. Marty Bogdanowicz. Zajęcia prowadzone tą metodą doskonale przygotowują dzieci do nauki szkolnej, w tym czytania i pisania, wszechstronnie rozwijając ich kompetencje intelektualne, społeczne i emocjonalne.
