Co wy wiecie o Romach?
Gazeta Wyborcza
Warszawa 08-11-10 DZ. / Nr 261
Co wy wiecie o Romach?
By łamać stereotypy we Wrocławiu, wydają komiks o historii europejskich Romów. To pierwsza taka publikacja w kraju dla dzieci i młodzieży. Fundacja Integracji Społecznej „Prom" od lat zajmuje się we Wrocławiu problemami mniejszości romskiej. Kiedyś prowadziła pierwszą w mieście świetlicę integracyjną dla polskich i romskich dzieci. Na pomysł książki o Romach, ale nie tylko dla Romów, wpadli prezes fundacji Janusz Balkowski i Małgorzata Różycka z departamentu wyznań religijnych oraz mniejszości narodowych i etnicznych MSWiA, dziś przedstawicielka rządu w Radzie Europy ds. Romów. Prom organizował wyjazdy studyjne do Czech, gdzie żyje bardzo duża mniejszość romska, dla nauczycieli, urzędników i przedstawicieli organizacji pozarządowych. Uczestnicy projektu mieli poznać doświadczenia Czechów, którzy od lat próbują rozwiązać problemy tej mniejszości. Balkowski: - No i ci ludzie zaczęli nas nagabywać o Romów. Kim oni właściwie są? Skąd pochodzą? Czy mówią jednym językiem? Wymyśliliśmy, że przydałaby się książeczka na ich temat, bo Romowie mieszkają obok nas, a nic o nich niewierny. Tak powstała historia w obrazkach „Romowie-Roma-Romanies". Scenariusz napisali Różycka i Balkowski. Książkę wydano w 1 rys. egzemplarzy i niemal od razu się rozeszła. Historia Romów w pigułce wydana jest w czterech językach: po polsku, angielsku i w dwóch dialektach najczęściej występujących w Polsce: bergika roma i Romów polskich. Piotr Bogusławski z Promu: - To był strzał w dziesiątkę. Proszą o nią biblioteki z całej Polski. Maria Łój, nauczycielka, pracuje z dziećmi romskimi ze SP nr 67: - Te książki to unikaty. Czytamy je z dziećmi polskimi i romskimi. Romskie czują się dowartościowane, że mają kulturę i historię. We Wrocławiu we wszystkich typach szkół jest tylko 156 uczniów tej narodowości. Dla polskich dzieci książki mają funkcję poznawczą. Bo cóż uczeń wie o Romie - koledze z klasy? Pewnie więcej powie o Angliku czy Wietnamczyku.
Bogusławski: - Sukces nas uskrzydlił i uznaliśmy, że warto napisać komiks.
Ukaże się w styczniu i opowie burzliwe dzieje Romów od średniowiecza po czasy współczesne. Balkowski: - Poznanie ich kultury i przeszłości pozwoli lepiej ich zrozumieć. Może nawet uda się zmienić stereotypowy obraz Cygana.
Fundacja Prom dostała środki z MSWiA na wydanie 1 tys. egzemplarzy komiksu. Prezes Balkowski: - Nie ukrywam, że marzyłoby nam się więcej, bo moglibyśmy dodrukować naszą pierwszą książeczkę o Romach. Wciąż nas o nią pytają, a została nam jedna, o Agnieszka Czajkowska
